Zanatstvo i komunalne delatnosti

Od nekad izuzetno razvijenog zanatstva, koje je posle poljoprivrede predstavljalo najznačajniju granu privrede, u novobečejskoj opštini ima svega oko 120 zanatskih radnji, sa relativno malim brojem zaposlenih radnika. Do naglog opadanja zanatstva posle drugog svetskog rata, pored ostalog, došlo je i zbog intenzivnog razvoja industrije. Industrija je u proizvodnji pojedinih vrsta roba potpuno zamenila određene zanate, kojima je preostalo samo da dopunjuju te grane i da vrše popravke dotrajalih industrijskih proizvoda. Među ostalim faktorima opadanja zanatske aktivnosti treba istaći i neadekvatan sistem obrazovanja i pripremanja zanatskog kadra, nedovoljno stimulisanje omladine da se opredeli za određene zanate i veoma lošu starosnu strukturu zanatlija. Zbog nemogućnosti da se blagovremeno obezbedi podmladak, zanatstvom se pretežno bave starije zanatlije, što neminovno dovodi do postepenog odumiranja pojedinih zanata.

U društvenom sektoru novobečejske opštine zanatstvom se bave:

  • Berbersko-frizerska zadruga »Higijena« u Novom Bečeju,
  • Samostalna zanatska radnja »Dimničar« u Novom Bečeju,
  • Građevinska zanatska radnja »Napredak« u Novom Miloševu,
  • Preduzeće za preradu i zaštitu metala »Dekor« u Novom Bečeju,
  • Zanatsko preduzeće proizvoda i usluga »2. avgust« u Novom Miloševu,
  • Staklorezačka zadruga »Mozaik« u Novom Bečeju, i
  • Radio-električarska zanatska radnja »Radiocentar« Zrenjanin, pogon u Novom Bečeju.

Daleko je veći broj (više od 100) zanatskih radnji, koje pripadaju individualnom sektoru zanatstva. U njima radi oko 200 zanatskih radnika.

Posmatrajući dvanaestogodišnji period, od 1969. do 1980 godine zapaža se tendencija stalnog i postepenog smanjenja broja zanatskih radnji i broja zaposlenih radnika u zanatstvu.

Ako se analizira kretanje društvenog proizvoda ostvarenog u zanatstvu u posmatranom petogodišnjem razdoblju, uočava se da je u 1980. godini društveni proizvod zanatstva, u odnosu na 1975. godinu, sveden na polovinu prvobitne vrednosti. U istom vremenskom periodu procentualno učešće zanatstva u stvaranju društvenog proizvoda opštine smanjilo se sa 3,2% 1975. — na 1,1% 1980. godine.

Da bi se zaustavio proces opadanja zanatstva i učinio korak ka njegovom ponovnom oživljavanju, sačinjen je Društveni dogovor o razvoju male privrede na teritoriji novobečejske opštine. Uz dogovor, utvrđen je i akcioni program razvoja, koji sadrži konkretne zadatke i mere za aktiviranje individualnog i društvenog zanatstva. Smanjenje poreza i pružanje drugih olakšica privatnim zanatlijama i društvenom zanatstvu, u novim uslovima treba da omogući maloj privredi da za relativno kratko vreme zauzme značajnije mesto u privredi novobečejske subregije.

Komunalnim delatnostima na teritoriji opštine bave se dve organizacije:

  • OUR Preduzeće za komunalnu i stambenu privredu u Novom Bečeju,
  • Komunalna ustanova za izgradnju i urbanizam u Novom Bečeju.

Ove organizacije bave se izgradnjom različitih građevinskih objekata, puteva, kanalizacione i vodovodne mreže, ozelenjavanjem ulica i uređenjem trotoara i drugih komunalnih objekata. I pored velikog značaja ovih delatnosti, one ne ostvaruju značajnije učešće u društvenom proizvođu opštine. Njihovo učešće u društvenom proizvodu opštine prosečno se kreće oko 0,5% godišnje.

Zajedmčkim ulaganjem sredstava i samodoprinosom mesnih zajednica, u periodu od 1981. do 1985. godine, otpočela je realizacija značajnih komunalnih radova. Potpunom realizacijom petogodišnjeg plana, u Novom Bečeju treba da se izgradi 15 km asfaltnog puta, kanalizaciona mreža u dužini 5—6 km, oko 10 km trotoara, i da se izvrši rekonstrukcija električne mreže. U mesnoj zajednici Kumane dovršiće se izgradnja asfaltne putne mreže dužine 9 km, dogradnja trotoara i ozelenjavanje ulica. U Bočaru će se, u samom naselju, izgraditi putna mreža, dužine 5 km, a u Novom Miloševu posebna pažnja posvetiće se izgradnji mesne kanalizacione mreže, putne mreže i rekonstrukciji električne mreže. Ovakvi komunalni poduhvati treba da omoguće veću godišnju stopu rasta društvenog proizvoda ove oblasti, kao i intenzivniju stopu zaposlenosti.

Stambena izgradnja, kao značajan činilac ukupnog privrednog razvoja i porasta životnog standarda, ima posebno mesto u okviru stambeno-komunalnih delatnosti opštine. Većim ulaganjem sredstava i intenzivnijom stambenom izgradnjom, od 1981. do 1985. godine, na teritoriji opstine treba da se izgradi oko 200 stanova, što će u značajnoj meri doprineti razrešavanju stambenih problema radnika u novobečejskoj subregiji. Ako se svemu tome doda izgradnja tri velika bunara, koji ce biti novi vodosnabdevaci naselja pijaćom vodom, i nabavka savremene opreme za održavanje komunalnih objekata, stiče se utisak o potpunom intenziviranju komunalnih delatnosti na teritoriji opštine.

paypal PNG24
ako želite da podržite razvoj sajta donacijom

Da li ste znali...

da je novobečejac Jožef Feher kupio od engleske firme Klejton Šatlevart 1852. godine prvu vršalicu u Ugarskoj, koja je radila sve do 1900. godine?