Prilog za monografiju Teškoatletskog kluba "Jedinstvo" iz Novog Bečeja ima za cilj da u godini koja je na izmaku, i na ovaj način, obeleži rezultate i uspehe koje je klub u svojoj dugoj i bogatoj istoriji beležio.

Dizači tegova TAK "Jedinstvo" su ponos Grada na Tisi, a u analima ovog primernog sportskog kolektiva ostaće zlatnim slovima upisano da su prvi klub iz Novog Bečeja koji je dospeo do Prve savezne lige, kao i to da su prvi svom gradu podarili titulu ekipnog prvaka države.

U pojedinačnoj konkurenciji veliki broj sportista se sa takmičenja, kao po pravilu, vraćao sa medaljama, titulama pokrajinskih, republičkih i državnih prvaka, pa je i logičan naziv ove publikacije "Kovači medalja".

U prilogu za monografiju nije bilo moguće obuhvatiti sve rezultate, pojedince, takmičenja, iz više razloga, a osnovni je nedostatak dokumentacije u pojedinim periodima i nedostatak prostora. Veliki je broj takmičara koji svojim rezultatima zaslužuju da im se ime nađe u ovoj publikaciji, ali to ipak nije bilo moguće.

Autor im se ovom prilikom izvinjava uz napomenu da nije postojala namera da se njihov značaj i doprinos za uspehe kluba umanji, a ostaje obećanje da će u Monografiji zauzeti mesto koje zaslužuju.

Takmičenje u dizanju tereta (kamena) održavalo se još od antičkih olimpijada, dok se dizanje tegova kao sportska dicsiplina pominje pre više od 200 godina.

Prvi klubovi u dizanju tegova osnovani su 1880. godine u Nemačkoj, a već sedam godina kasnije (1887) održano je u Londonu prvo nezvanično prvenstvo sveta za amatere i profesionalce. Prvi nezvanični Svetski šampionat održan je u Londonu 1891. godine, a tačno pre sto godina (1898) održano je prvo službeno prvenstvo sveta u Beču, a apsolutni prvak bio je Austrijanac Viljem Turk.

Dizanje tegova bila je jedna od disciplina na prvim modernim Olimpijskim igrama u Atini 1896. godine. Na ovoj Olimpijadi dizanje tegova imalo je dve discipline, podizanje tegova jednoručno i dvoručno.

U olimpijskim analima ostaće zabeleženo da je prvi pobednik u disciplini jednoručno Eliot iz Velike Britanije, koji je podigao 71 kilogram, a da je dvoručno olimpijsko zlato osvojio Jensen iz Danske sa 111,5 kilograma.

Na drugoj Olimpijadi (Pariz 1900.) ovih disciplina nije bilo, kao ni na nekoliko sledećih, da bi tek od VII Olimpijade koja je održana 1920. godine u Anversu dizanje tegova postala stalna disciplina olimpijskog programa.

Dizanje tegova u Srbiji kao sport se javlja u Beogradskom društvu za gimnastiku i borenje 1881. godine, znači u isto vreme kada se formiraju i prvi slični klubovi u mnogim evropskim gradovima.

Posebne sekcije za dizanje tegova u Jugoslaviji javljaju se posle Drugog svetskog rata (1945.), da bi 1948. godine u okviru Teškoatletskog saveza Jugoslavije bio osnovan Odbor za dizanje tegova, te iste godine je u Ljubljani održano i prvo pojedinačno prvenstvo Jugoslavije čime je i zvanično ovaj sport stekao uslove daljeg razvoja.

U Novi Bečej prvi tegovi stigli su 1952. godine, a vezani su za ime Đoke Joržikina, koji je kao član beogradskog Partizana stigao u grad na Tisi i odmah formirao Sekciju teškoatletskog kluba.

Članovi ove sekcije (u to vreme pretežno rvači) trenirali su u staroj menzi Fabrike crepa "Polet", a tegove su koristili kao obavezni rekvizit u sklopu svojih treninga. Kako je klub rvača radio kratko vreme ostali članovi, a pre svih Borivoj Draganov, Svetozar Bugarski, Ištvan Kovač, Braša Bunjevački, Karolj Deža, Veselin Draganov i dr. su od 1954. godine aktivno počeli da upražnjavaju novu, a u to vreme u Novom Bečeju manje poznatu sportsku disciplinu dizanje tegova.

Slobodno se može reći da je osnivač i promoter ovog sporta u Novom Bečeju Borivoj Draganov koji je zajedno sa članovima sekcije učestvovao na mnogobrojnim turnirima koji su u to vreme veoma često organizovani.

Prvi zapaženiji nastup imao je 1955. godine na turniru u Vrbasu Ištvan Kovač koji je u triatlonu osvojio 3 mesto.

Preteče današnjih uspeha dizača tegova su rezultati Borivoja Draganova koje je ostvario u 1955. godini.

Borivoj Draganov, slobodno se može reći, legenda novobečejskog sporta o tome kaže: 

Beležili smo sve bolje rezultate u dizanju tegova. a kada sam u Novom  Sadu postao prvak Srbije u triatlonu, u srednjoj kategoriji, tadašnji predsednik SD "Jedinstvo" Milutin Nešić me je pozvao i rekao da idem na državno prvenstvo u Ljubljanu, što je za mene bila velika čast.

Sa 500 dinara u džepu, koje sam dobio od blagajnika sportskog društva, i sendvičima u torbi uputio sam se vozom na moje prvo veliko takmičenje. Na tom prvenstvu bio sam jedini Novobečejac, ali se nisam obrukao.

Tako je i bilo Borivoj Draganov se sa 8. pojedinačnog prvenstva u dizanju tegova u Ljubljani vratio sa bronzanom medaljom. Taj uspeh mu je obezbedio mesto u reprezentaciji Vojvodine.

Za reprezentaciju Vojvodine u dizanju tegova Borivoj Draganov je nastupio u tromeču republičkih selekcija Bosne i Hercegovine, Srbije i Vojvodine koji je 1955. godine održan u Novom Sadu.

Sportska karijera uspešnog dizača tegova Borivoja Draganova prekinuta je njegovim odlaskom na odsluženje vojnog roka 1956. godine.

Dizači tegova su jedno kraće vreme trenirali u sali DTV "Partizana" da bi potom taj prostor ustupili gimnastičarima, a time je počela njihova stalna seoba. Nekoliko godina kasnije dizanje tegova je nastavljeno u improvizovanim uslovima u kući Borivoja i Miroslava Lalića, gde su pored njih ovim sportom počeli da se bave Svetozar Popov, Nandor Balint, Ivegeš Karolj, Geza Zedi, Janoš Zedi, Živa Lalić, Slobodan Josimović, Đerđ Zedi i drugi.

Ubrzo je potom ovaj sport stekao veliku popularnost među mladima, a formiranjem kluba udareni su temelji jednom od najtrofejnijih sportova u gradu kraj Tise.

Nije trebalo da prođe mnogo vremena da rezultati marljivog, strpljivog i svakodnevnog vežbanja daju prve rezultate. Novobečejski dizači tegova postali su redovni učesnici kako ekipnih tako i pojedinačnih takmičenja.

Ubrzo su počeli da stižu uspesi i medalje sa pokrajinskih i republičkih takmičenja. Prve značajnije rezultate ostvarili su Slobodan Josimović i Karolj Ivegeš, ali u okviru Sportske čete JNA. Trebalo je da prođe više od jedne decenije da novobečejski takmičari osvoje medalju i na državnom prvenstvu.

Prvi takmičar Jedinstva koji je osvojio medalju na državnom prvenstvu bio je Đura Kermeci koji je u srednjeteškoj kategoriji (90 kg) 1971. godine u slovenačkom gradu Domžale osvojio drugo mesto, a time i srebrnu medalju. Rezultat ovog "pozajmljenog" Zrenjaninca u triatlonu je bio 387,5 (125,117.5,145) kilograma.

Dve godine kasnije 1973. godine, na državnom prvenstvu u Beogradu veoma prijatno je iznenadio Geza Zedi u srednjeteškoj kategoriji osvajanjem trećeg mesta rezultatom  242,5 (105,137.5) kg.

Posebno uspešna za novobečejske dizače tegova bila je 1977. godina i pojedinačno prvenstvo države koje je održano u Somboru. Novobečejci su na ovom prvenstvu osvojili dve medalje.

U bantam kategoriji pojavljuje se jedno novo ime i velika nada novobečejskog dizanja tegova, mada još uvek junior, Ivan Janoš posle osvajanja titule prvaka Srbije, na državnom prvenstvu osvoja treće mesto i bronzanu medalju sa rezultatom 165 (72.5, 92.5) kilograma.

Prvi podvig načinio je na prvenstvu u Somboru novobečejski teškaš Ferenc Balint koji je na ovo takmičenje otišao sa velikim ambicijama. U izuzetno jakoj konkurenciji Ferenc Balint je zauzeo drugo mesto iza, u to vreme neprikosnovenog teškaša Franca Melanšeka iz ljubljanske Olimpije (podigao je 300 (132.5, 167.5) kilograma) dok je Ferenc Balint ostvario dobar rezultat 240 (102.5,137.5) kilograma.

Samo godinu dana kasnije Ferenc Balint je u Novom Sadu osvojio 2 medalje, zlatnu na prvenstvu države za veterane (takmičari preko 35 godina), a bronzanu u seniorskoj konkurenciji za osvojeno 3 mesto.

Uporedo sa takmičenjima u dizanju tegova održavala su se i prvenstva države u disciplini snage, koja se sastojala od posebne tehnike koja se razlikovala od klasičnog dizanja tegova.

Prvi Novobečejac koji je na prvenstvu države u disciplini snage osvojio medalju bio je Čedomir Vrebalov. Ovaj izuzetno zahvalni klubski igrač svojevrsne tehnike je 1970. godine u srednjoj kategoriji (75. kg) osvojio treće mesto rezultatom 430 (115, 140, 175) kilograma.

Samo godinu dana kasnije Čedomir Vrebalov je ponovio ovaj uspeh. Bronzanu medalju na državnom prvenstvu je ostvario nešto boljim rezultatom, u tratlonu je podigao 445. kilograma. Te 1971. godine Imre Stari je u lakoteškoj kategoriji (82,5) sa 360 podignutih kilograma osvojio takođe bronzanu medalju.

Prvu titulu prvaka Jugoslavije u disciplini snage, posle dve bronze, osvojio je Čedomir Vrebalov, ovog puta u lakoteškoj kategoriji (82.5) podigavši 460 (120,150,190) kg.

Da je 1971. godina za Novobečejce bila izuzetno berićetna, kada su u pitalju medalje, govori i podatak da je u teškoj kategoriji Ferenc Balint svojoj srebrnoj medalji sa pojedinačnog prvenstva države dodao i srebrnu u disciplini snage, sa rezultatom od 482,5 kilograma.

Poseban uspeh Novobečejci su ostvarili u ovoj disciplini 1978. i 1979. godine kada su osvojili čak 15 medalja.

Prvaci države bili su Ferenc Balint, Stevan Barbul, Branislav Vlaškalin, Geza Letonai, Laslo Hajdu i Geza Zedi, dok su Pavle Stojkov, Jožef Oroslamoš, bili drugi, a Milan Marjanov treći.

Ovo su bili prvi takmičari koji su osvajali medalje na državnim prvenstvima u disciplini snage, dok je lista onih koji su se kasnije vraćali sa medaljama neuporedivo duža.

Strana 1 od 3

Podržite...

Sakupljanje kulturno-istorijske građe Novog Bečeja smatramo izuzetno važnim i velikim poslom. Za nove naraštaje... sa novom tehnologijom... da vide prošlost... drugačije će ostati zaboravljena.

Već 10 godina se bavimo time, uporno i vredno a ipak je ostalo još mnogo toga da se uradi, mnogo posla je pred nama.

Dobru...

Ako posedujete neki materijal ili saznanja za koje smatrate da bi dopunile sajt, uključite se... Možete komentarisati članke ili nam slati materijale, fotografije na salevidak@gmail.com. Ili prosto svoje predloge, ideje, komentare kako da poboljšamo sajt iznesite Ovde

Ideju...

Za one imućnije Novobečejce koji mogu i žele materijalno da pomognu razvoj ove ideje, daju vetar u leđa, koji žele da budu dobrotvori, sponzori, donatori...

...stojimo na raspolaganju na broju 060 013 01 01

© 2016 Novi Bečej - Online. All Rights Reserved. Designed By SaleVidak