Posleratne aktivnosti

Stevan Kiurski

Odmah nakon Drugog svetskog rata, u oslobođenoj Jugoslaviji, počela su formiranja sportskih organizacija širom Vojvodine. Početkom aprila 1945. godine, Inicijativni odbor za obnovu fiskulture i sporta Vojvodine raspustio je sva bivša sportska društva, sa cilјem da se likvidira ranije stanje i stvore povolјni uslovi za razvoj sporta u novoj državi.

Među prvim sportskim granama, koje su se u 1945. godini organizovale, bilo je plivanje. Društva ili bolјe reći plivači, koji su se okuplјali oko centralnih sportskih udruženja, formirali su i prve plivačke aktive u Zrenjaninu, Somboru, Subotici, Novom Sadu, Kikindi, Novom Bečeju i Pančevu. Nisu sve sekcije bile podjednako aktivne, samo poneke održavale su plivačke utakmice, ali više kao pojedinačne manifestacije u kojima su prednjačili predratni plivači. 8

Uspeh Olge Marticke

Da je Novi Bečej bio istinski plivački centar ovog dela Banata, potvrđuje i podatak da su se plivači iz Novog Bečeja, odmah posle oslobođenja, uklјučili u sportske aktivnosti i takmičenja. Tako su novobečejski plivači bili učesnici prvog većeg takmičenje u Vojvodini, koje je održano 5. avgusta 1945. godine u Petrovgradu (današnjem Zrenjaninu). Bilo je to prvenstvo Severnog Banata, na kojem su učestvovali plivači iz Zrenjanina, Kikinde i Novog Bečeja. Prvo mesto osvojio je Obilić iz Petrovgrada, drugo Kikinda, a treće Novi Bečej.

Samo desetak dana kasnije, avgusta 1945. godine, u Zrenjaninu je održano plivačko prvenstvo Vojvodine, na kojem su učestvovali plivači iz Zrenjanina, Kikinde, Pančeva i Novog Bečeja.

Plivači iz Novog Bečeja nisu imali zapaženije plasmane, osim Olge Marticke, koja je u trci na 100 metara prsno, zauzela drugo mesto. Prvo mesto zauzela je Štefkovićeva (Petrovgrad) sa 1:40,3, dok je Marticka (Novi Bečej) trku završila rezultatom 1:55,0.

Zahvalјujući ovom rezultatu Olga Marticka je uvrštena u sastav reprezentacije Vojvodine, koja je od 7. do 9. septembra 1945. godine, učestvovala na prvom državnom prvenstvu u plivanju i vaterpolu, koje je održano u Ljublјani. Plivačka reprezentacija Vojvodine je, na ovom prvenstvu, zauzela peto mesto, iza reprezentacija Hrvatske, Jugoslovenske armije, Slovenije i Srbije, a ispred Bosne i Hercegovine, Crne Gore i Makedonije. Održano je, tom prilikom, i prvenstvo u vaterpolu, reprezentacija Vojvodine bila je četvrta, iza Hrvatske, Jugoslovenske armije i Srbije. 9

 

Zablistao Stevan Kiurski

Posle nastupa na prvenstvu Severnog Banata i prvenstvu Vojvodine, koja su održana 1945. godine, nema podataka o javnim nastupima plivača iz Novog Bečeja, sve do jula 1946. godine.

Novobečejski plivači su 28. jula 1946. godine učestvovali na međugradskom susretu u Senti, gde su snage odmerili plivači domaćeg PK Jedinstvo i plivači iz Novog Bečeja, koji su nastupili pod okršvem Vranjevačkog sport kluba Zvezda. Sve trke su se bodovale, a susret je završen nerešeno 52:52.

U trci na 200 metara slobodno, prvo mesto osvojio je, u to vreme najbolјi novobečejski plivač, Stevan Kiurski, rezultatom 2:40,1. U konkurenciji juniora na 100 metara prsno, pobedio je Janković, rezultatom 1:30,8, dok je u konkurenciji pionira na 50 metara slobodnim stilom, pobedio Dragosavlјević, rezultatom 32,2, među pobednicima bio je i Radomir Ivanić, na 100 metara leđno.10

Da je Stevan Kiurski (1922) bio vrstan plivač potvrđuje i podatak da je zauzeo prvo mesto na Tablici najbolјih plivača Vojvodine, u 1946. godini, u disciplini 200 metara slobodno, rezultatom (2:40,1) koji je upravo ostvario na takmičenju u Senti. Kiurski ubrzo prelazi u zrenjaninski Proleter gde je nastavio svoju uspešnu plivačku karijeru, posebno u disciplinama 200, 400 i 1.500 metara slobodno. Posle završene plivačke karijere, ostao je u plivačkom sportu, a 1949. godine završio tečaj i dobio zvanje instruktora plivanja.

Kako ne postoji arhiva kluba, a ni u Arhivu Vojvodine nismo pronašli materijane dokaze o nastupima i aktivnostima plivača i vaterpolista, nakon 1946. godine, a nismo imali ni adekvatna i pouzdana svedočenja savremenika, pretpostavlјamo da je, najverovatnije iz više razloga, usledila višegodišnja pauza. Uvidom u arhivsku građu iz 1950. godine, na spisku od 18 registrovanih plivačkih sekcija u Vojvodini, nema plivačke organizacije iz Novog Bečeja. Međutim ne može se isklјučiti mogućnost da su plivači iz Novog Bečeja pojedinačno nastupali na plivačkim takmičenjima, ali da o tome nema pisanog traga.

Zato izveštajem satakmičenja plivača između Sente i Novog Bečeja, od 28. jula 1946. godine, završavamo period aktivnosti novobečejskih plivača i vaterpolista, koji smo nazvali Prvi zaveslaji.

Prema raspoloživim dokumentima, u koje smo imali uvida u Arhivu Vojvodine (Fond 266-10: „Razvoj plivačkog sporta u Vojvodini 1945 - 1955“), kao i tekstovima koji su objavljeni u „Slobodnoj Vojvodini“, plivači i vaterpolisti iz Novog Bečeja, ponovo na sportsku scenu stupaju u leto 1951. godine, kada i počinju godine aktivnosti koje će ostati zabeležene kao najuspešnije u istoriji kluba i koje smo nazvali Zlatno doba.


8 Arhiv Vojvodine Novi Sad, fond 266-10 Razvoj plivačkog sporta u Vojvodini 1945-1955.

9 i 10 Arhiv Vojvodine Novi Sad, fond 266-10 Razvoj plivačkog sporta u Vojvodini 1945-1955.

paypal PNG24
ako želite da podržite razvoj sajta donacijom

Sadržaj

Da li ste znali...

da je industrija cigle, crepa i keramike »Polet« nekoliko meseci u 1947. godini nosila naziv Toza Marković?